Chị cùng em

Đức-Lan-Sĩ-Ngõa ở Phi-châu là một xứ khí-hậu rất nóng. Đồng đất mông mênh, phần nhiều là bãi cát. Từ sáng đến chiều, có một thứ gió thổi qua rất mạnh. Thứ gió ấy thường xoáy thành cơn lốc, cuốn đất cát lên từng đám như cái cột! Khi gió ngớt thì cát lại đổ xuống cánh đồng. Không mưa trong hai tuần lễ thì khó chịu vô cùng. Người trong xứ cũng quen đi, không biết thế là khổ. Cỏ héo hoa tàn, trời nung đất nấu, cơn gió thổi đùng đùng, quạt lửa và ném cát vào mặt hành khách. Một vài con đường đi chia lối ở trên cánh đồng rộng, khác nào trên một lần da trắng nõn, gợn lên mấy thớ gân xanh. Trên một con đường ấy, có một người lính kỵ ghì cương xông. qua cơn gió-lốc mà đi. Những là lạ nước lạ non, người, ngựa đều ra chiều mệt nhọc. Bỗng rưng chàng dừng cương lại, trông luồng gió-lốc đã ngớt mà nói:

— Làn gió kia cuốn những bụi cát từ đâu đem đến đây, mà bây giờ lại chịu bỏ vạ xuống đấy? Cái cảnh của đời người thế, âu cũng thế này. Nói xong lại đánh ngựa đi. Mắt xanh biêng biếc, tóc đỏ hung hung, tầm vóc đẫy đà, trông chàng trạc độ 30 tuổi. Khi ngựa đi đến chỗ rẽ, chàng lại ngần ngừ mà nói:

— Họ dặn ta đi đến đây thì rẽ, chả biết có phải rẽ lối này không? À mà kia! họ bảo hễ trông thấy cái đồi con là sắp đến nhà ông Phất-Thế đó rồi. Nhà ông Phất-Thế ở khuất sau đồi. Qua đồi đi độ nửa tiếng đồng-hồ thì đến. Người Hà-Lan tuy hay nói dối, song ta cũng cứ đi liều xem sao?

Nguyên xứ ấy là đất thực dân của người Anh và người Hà-Lan. Người kỵ-sĩ nói câu ấy, ta đủ biết chàng là người nước nào vậy. Khi ấy chàng ngồi trên lưng ngựa, lại lảm nhảm mà rằng:

— Đời con người ta nghĩ cũng lạ! Như mình năm nay ngoài ba mươi tuổi, hơn 10 năm ở trong quân đội. Lúc đầu còn mong được thăng-quan, tiến-chức, bây giờ lại quay ra làm ruộng chung với ông lão nhà quê!... Thôi thì cũng là cái vận-mạnh nó xoay mình; mình có thể cưỡng làm sao được. Bụng đương nghĩ thì ngửng lên đã thấy cái đồi cao ngay trước mặt. Trên đồi có một người con gái cưỡi ngựa, ra roi chạy xuống dưới-đồi. Sau người con gái, có một con đà-điểu đang xòa cánh đuổi theo, cách nhau chỉ độ 20 thước. Năm giây sau, con chim đã đuổi kịp, bay chồm lên, lấy hai chân đá người con gái ngã lộn xuống. Lúc con chim đá xuống, tiếng nghe rất rữ. Người kỵ-sĩ thấy thế phải chết khiếp! May sao móng chân chim không tin phải người con gái, chỉ tin vào đùi ngựa mà thôi. Con ngựa ngã quay ra, người con gái vội vàng ghì cương rậy. Con ngựa chồm lên cố sức chạy. Con chim lại đuổi đánh theo. Móng chim chưa tới thì người con gái đã nằm-rạp xuống ngã lộn ra phía trước rồi. Con chim sấn đến, vừa đập bằng cánh, vừa đá bằng chân, đánh người con gái xuýt chết. Ngay lúc ấy, ngựa người kỵ-sĩ đã đến gần con đà-điểu. Con đà-điểu lập tức bỏ người con gái mà chạy xông đến trước chàng. Con ngựa vốn giống bên Anh, chửa từng gặp đà-điểu bao giờ, bấy giờ sợ hoảng lên, chạy lui trở lại. Giá chàng khéo tránh thì cũng được, song trông thấy một người con gái gặp nạn, không cứu sao đang! Chàng thấy ngựa chạy giật lùi, liền xuống ngựa cầm roi xông lại. Con chim trước còn nghiêng đầu nghễn cổ, hình như làm lễ chào ông khách! Sau bỗng xòe cánh ra rồi chạy xông lại. Chàng tránh không kịp, móng chim đã trúng vào vai. Vội vàng tránh ra bên này, thì vai kia lại trúng nốt. Chàng ngã quay ra, trong lòng tức giận lắm, cố nhịn đau mà vùng rậy, lấy roi vút sươn-sướt vào cổ chim. Con chim phải đòn, lảo-đảo hình như sắp ngã. Chàng liền xông lại, túm lấy cánh. Con chim quay mình đi mấy vòng để gỡ, song chàng nhất định không bỏ, thành ra cứ quay long-lóc theo cánh con chim. Trước còn thong thả, sau nhanh tít hẳn đi. Chàng chóng mặt quá, rời tay ra, ngã nằm sóng-sượt xuống. Con chim chạy sấn đến đá. May chàng nằm sát đất, nên tha hồ cho con chim đá thế nào thì đá, đá cũng ít nhát trúng, vả trúng cũng không đến nỗi nào. Nửa phút đồng hồ như thế, chàng đã chắc chết mười mươi. Bỗng thấy có người cố sức nắm lấy chân chim, và nghe thấy tiếng gọi rằng: